Gürcistan: Doğum Belgesinin Kaydı, Düzeltilmesi, Tercümesi ve Tasdiki
Gürcistan doğum belgesi neyi kanıtlar, sınırları nelerdir?
Gürcistan doğum belgesi, bir medeni hâl kaydının tescil edildiğini gösterir. Tek başına, başka bir ülkenin belgede belirtilen ebeveynliği tanıyacağını garanti etmez. Gürcistan'da taşıyıcı annelik veya başka bir IVF işlemiyle doğan çocuk için güvenli sıra şöyledir: kayıt makamının istediği belgeleri teyit etmek, özel belgeleri süresinde sunmak, kayıt ve belgeyi kontrol etmek, Gürcistan kaydındaki hataları düzeltmek ve ancak bundan sonra tercüme ile tasdik işlemlerini yaptırmak.
Bu rehber tescil, düzeltme, tercüme, apostil ve tasdik işlemlerini ele alır. Belirli bir taşıyıcı annelik programının uygunluğuna, başka ülkede ebeveynliğin tanınmasına, çocuğun vatandaşlığına, pasaportuna veya ülkeden çıkış belgelerine karar vermez. Bunlar ek kurallara tabi ayrı konulardır.
Belgeyi hangi makam düzenler?
Temel medeni hâl kayıt makamı, Gürcistan Adalet Bakanlığına bağlı Public Service Development Agency'dir (PSDA). Başvurular kurumun bölge birimlerine ve Public Service Hall şubelerine yapılır. Gürcistan'daki bir sağlık kuruluşunda gerçekleşen olağan doğumda kurum doğum bildirimini elektronik olarak gönderir; ardından makam doğumu kaydeder ve belgeyi düzenler.
IVF veya taşıyıcı annelik yoluyla doğumda kliniğin bildirimi tek başına yeterli değildir; aşağıdaki özel belgeler de gerekir. Gitmeden önce tam dosyayı hangi birimin kabul ettiğini, yetkili temsilcinin başvuru yapıp yapamayacağını ve hangi asıl ya da onaylı belgelerin fiziksel olarak sunulması gerektiğini yazılı olarak sorun. Her aşamanın uzaktan yapılabileceğini varsaymayın.
Olağan doğum tescili için belgeler
Gerekli dosya, olayın koşullarına ve kurumun elektronik veri tabanındaki bilgilere bağlıdır. PSDA'nın resmî açıklamasında kimlik belgeleri ve evli ebeveynler için evlilik belgesi sayılır; doğum ayrıca tıbbi doğum belgesi veya kanunen kabul edilen başka bir belgeyle kanıtlanmalıdır. Evli olmayan ebeveynler ve sağlık kuruluşu dışında gerçekleşen doğumlar için farklı kurallar vardır.
PSDA, ilgili bilgiler veri tabanında bulunuyorsa belgenin yeniden sunulmasının gerekmediğini belirtir. Özellikle ebeveynlerden biri veya ikisi yabancıysa, belgeler farklı alfabelerdeyse ya da ad değişmişse, somut olay için gereken listeyi teyit ettirin. Genel hizmet sayfası, gerekli belgeler sunulduktan sonra tescilin en geç bir sonraki iş günü yapılacağını belirtir; bu süreyi özel IVF prosedürüne otomatik olarak uygulamayın.
Taşıyıcı annelik veya IVF doğumu için ek belgeler
Gürcistan Adalet Bakanının 18 sayılı Kararı’nın 19. maddesi, olaya uygulanabilen olağan belgelere ek olarak (1) ekstrakorporeal döllenme/embriyo transferini doğrulayan sağlık kuruluşu belgesini ve (2) Gürcistan hukukunun aradığı biçimde kamuya açık noterlik işlemi olarak düzenlenmiş, olaya özgü sözleşmeyi gerektirir. Klinik belgesi implantasyon sırasında, en geç bir sonraki iş günü düzenlenmeli, implantasyon tarihini belirtmeli ve Gürcistan’ın elektronik belge kurallarına uygun nitelikli elektronik imza veya nitelikli elektronik mühür taşımalıdır.
Genel kural olarak sözleşme, embriyonun laboratuvarda oluşturulmasından önce yapılmalıdır; yalnızca transferden önce yapılması yeterli değildir. Kural, doğum yapan kadın, genetik ebeveyn(ler), kayda geçirilecek genetik olmayan ebeveyn ve/veya donörleri içeren izin verilen sözleşme yapılarını düzenler. Amaçlanan ebeveynler bir çift olarak kabul edildiğinde kural bu çifti çocuğu yetiştirmeyi amaçlayan bir kadın ve erkek olarak tanımlar: en az bir yıldır evli olmalı veya önceki en az bir yıl boyunca çift olarak birlikte yaşamış olmalıdırlar. Birlikte yaşama durumu notere; aynı adreste kayıt, ortak kullanım amacı taşıyan malda müşterek mülkiyet, dinî evlilik belgesi veya diğer uygun kanıtlarla gösterilmelidir.
18 sayılı Karar'ın 442/2019 sayılı değişiklikle değiştirilen 19(5). maddesi, doğum tescili başvurusunun her iki ebeveyn tarafından yapılmasını da gerektirir. Değişiklik metnine göre ebeveynlerden biri çocuğun doğumundan önce ölmüşse veya Gürcistan hukuku uyarınca destek alan kişi olarak tanınmışsa diğer ebeveyn tek başına başvurabilir. 18 sayılı Karar'ın güncel birleştirilmiş metni kamuya açık olmadığından, başvurmadan önce bu kuralın güncelliğini ve somut olaya uygulanmasını PSDA ve Gürcü hukuk danışmanıyla doğrulayın.
Embriyo oluşturulduktan sonra dondurulmuşsa ve oluşturulması ile implantasyonu arasındaki süre 10 yılı aşmıyorsa sözleşme zamanına ilişkin sınırlı bir istisna vardır: bu durumda sözleşme implantasyondan önce yapılabilir. Ayrıca doğumdan sonra ebeveyn olarak kaydedilecek çifti belirten ve dondurma işleminden önce düzenlenmiş bir belge de Kuruma sunulmalıdır. Genel bir ajans sözleşmesinin veya doğum sonrası beyanın gerekli kamu noterlik işleminin yerini kendiliğinden tuttuğu varsayılmamalıdır. Tedaviden önce yürürlükteki Gürcüce metni ve tarafların doğru yapısını PSDA ve Gürcü hukuk danışmanıyla doğrulayın.
Yedi takvim günlük süre acil önem taşır
18 sayılı Kararın 19(6). maddesindeki değişiklik, IVF doğum kaydı için gerekli belgelerin tıbbi doğum belgesinin sunulmasından itibaren yedi takvim günü içinde verilmesini öngörür. Gerekli belgeler sunulduktan sonra kayıt beş iş günü içinde yapılmalıdır. Değişiklik, belgeler süresinde sunulmaz veya uygulanabilir ücret yedi gün içinde ödenmezse, makamın istenen ebeveyn bilgileriyle kaydı reddeden bir karar vermesi gerektiğini belirtir; bu durumda ebeveynler doğum kaydına yazılmaz ve çocuğun adı ile soyadı vesayet makamının başvurusuna dayanılarak kaydedilir. Metin, kapsamı yürürlükteki Gürcüce metinden doğrulanması gereken 19(7). maddede yer alan bir istisnaya açıkça atıf yapar. Bu yalnızca takdire bağlı bir uyarı veya doğum olayının bütünüyle kaydedilmesinin reddi değildir.
18 sayılı Kararın kamuya açık sayfası, tek bir güncel konsolide metni değil, ilk metni göstermektedir. PSDA’dan mevcut metni, sürenin başlangıcını, uygulanabilir ücreti ve 19(7). madde istisnasının olaya uygulanıp uygulanmadığını derhal yazılı olarak teyit edin. Teyit olmadan bu istisnaya güvenmeyin. Her başvuru ve ödeme için tarihli kanıtları saklayın; basılı belgeyi, apostil randevusunu veya seyahat tarihini beklemeyin. Süre yedi takvim günüdür, iş günü değildir.
Ebeveyn olarak kimler kaydedilebilir?
Gürcistan Sağlık Kanunu'nun 143. maddesi IVF'ye kanunda belirtilen belirli durumlarda izin verir. Taşıyıcı annelik için, kadının rahmi bulunmadığında embriyonun başka bir kadının rahmine aktarılmasını öngörür ve çiftin yazılı rızasını zorunlu kılar. Çocuk doğarsa çift ebeveyn sayılır; donör veya taşıyıcı anne ebeveyn olarak tanınamaz. 18 sayılı Karar ise ilgili sözleşmeye göre kaydedilebilecek ebeveyn kategorilerini ayrıca açıklar: genetik ebeveynler, bir genetik ebeveyn ile belirlenmiş genetik olmayan ebeveyn veya çift. Kurallar birlikte okunmalıdır; uygulanacak yol somut olaya ve belgelere bağlıdır.
Gerekli noter onaylı sözleşme sunulmazsa kayıt kuralına göre doğum kaydına ebeveynler yazılmaz; çocuğun adı ve soyadı vesayet makamının başvurusuna göre belirlenir. Bu, basit bir yazım hatası değildir. İstenen ebeveynlerden biri veya ikisi eksikse yazılı kararı ve hukuki dayanağı hemen isteyin. Düzeltme için yalnızca yeni bir tercüme değil, hukuki durumu kanıtlayan belgeler gerekebilir.
Tercümeden önce kaydı kontrol edin
Belge çıkar çıkmaz çocuğun tam adını, doğum tarihini ve yerini, her ebeveynin adını ve kimlik bilgilerini, kayıt ve belge referanslarını kontrol edin. Yazımı pasaportlarla ve tescilde kullanılan belgelerle karşılaştırın. Gürcü alfabesindeki yazım Latin harfli aktarımından farklıysa tutarlı bir yazım belirleyin ve yabancı makamın belirli bir biçim isteyip istemediğini sorun.
Hata bulursanız tercüme, apostil veya tasdik ücreti ödemeden önce PSDA ile iletişime geçin. Tasdik genellikle imzayı, imza sahibinin yetkisini ve mührü doğrular; içeriği düzeltmez. Belgeyi, makbuzları ve kararları saklayın. Asıl kaydın değiştirilip değiştirilmeyeceğini, yeni belge düzenlenip düzenlenmeyeceğini ve daha sonra hangi sürümün tasdik edileceğini sorun.
Düzeltme, değişiklik ve ekleme farklı işlemlerdir
Gürcistan Medeni Hâl İşlemleri Kanunu üç işlemi ayırır. Düzeltme, kayıt sırasında adın yanlış girilmesi gibi hatalı bilgiyi doğru bilgiyle değiştirir. Değişiklik; ebeveynliğin tescili, evlat edinme, ad veya soyadı değişikliği ya da mahkeme kararı gibi hukuken önemli bir olaydan sonra verileri günceller. Ekleme, atlanan veya eksik girilen bilgiyi tamamlar.
Hukuki dayanak önemlidir. 76. ve 78-80. maddeler uyarınca makamın yetkili bir kişinin başvurusuna ve kanunda öngörülen duruma dayanması gerekir. Yazım hatası, eksik bilgi ve hukuki ebeveynlik uyuşmazlığı aynı değildir. Neyin yanlış olduğunu ve hangi sonucun istendiğini açıkça anlatın; daha kısa bir prosedür kullanmak için ebeveynlik uyuşmazlığını yazım hatası olarak göstermeyin.
Kim başvurabilir ve hangi kanıtlar hazırlanmalı?
77. madde başvuru yapabilecek kişileri belirler. Kaydın ilgili olduğu kişi başvurabilir. 18 yaşından küçük bir çocuğun kaydı için ebeveyn, evlat edinen ebeveyn, vasi veya koruyucu başvurabilir. Ebeveyn, çocuğun kaydında kendisine ait bilgilerin düzeltilmesini de isteyebilir. Vefat etmiş kişinin kaydı için kanuna göre ilgili bir kişi başvuru yapabilir.
Mevcut belgeyi veya kayıt bilgilerini, başvuranın kimliğini ve doğru bilgiyi gösteren belgeleri hazırlayın. Duruma göre tıbbi belge, noter onaylı taşıyıcı annelik sözleşmesi, pasaportlar, evlilik veya ad değişikliği belgesi, yetkili makam kararı ya da mahkeme kararı gerekebilir. İstenirse asılları veya usulüne uygun onaylı nüshaları sunun, kopyaları saklayın ve eksik belgelerin yazılı listesini PSDA'dan isteyin. Kanıt gerekliliği, kayıt hatası ile sonradan gerçekleşen hukuki olaya göre değişir.
Düzeltme için süreler ve yayımlanmış ücretler
Medeni Hâl İşlemleri Kanunu'nun 81. maddesi, değişiklik, düzeltme veya ekleme başvurusunun sunulduktan sonra en geç 15 takvim günü içinde incelenmesini öngörür. PSDA hizmet sayfasında şu anda 15. takvim gününde işlem için 20 GEL veya beş takvim günü içinde işlem için 85 GEL belirtilmektedir.
Bu yayımlanmış idari koşullar 23 Ekim 2026 tarihinde kontrol edilmiştir; istenen her değişikliğin bu sürede onaylanacağını garanti etmez. Ek kanıt, mahkeme kararı veya ebeveynlik uyuşmazlığı süreci uzatabilir. Ödeme öncesinde güncel ücreti, süre başlangıcını ve hizmet seçeneğini doğrulayın ve makbuzu saklayın. İnceleme süresi olumlu karar garantisi değildir.
Yabancı doğum kaydı düzenleyen ülkede düzeltilmelidir
Gürcistan Medeni Hâl İşlemleri Kanunu'nun 82. maddesi, Gürcistan kayıt makamının başka bir ülke makamınca tescil edilen kaydı değiştirmesine, düzeltmesine veya tamamlamasına izin vermez. İlk doğum belgesi yurt dışında düzenlenmişse önce o ülkenin yetkili makamından düzeltme isteyin; ardından belgenin Gürcistan'da kullanılması için tasdik ve tercüme kurallarına uyun.
Yabancı pasaport ile Gürcistan kaydı arasındaki uyumsuzluk, hangi belgenin hukuken yanlış olduğunu tek başına göstermez. Düzeltilmesi gereken asıl kaydı ve düzenleyen makamın istediği kanıtları belirleyin. Düzeltmeden sonra tercüme sipariş etmeden veya belgeyi başka bir makama sunmadan önce yeni belge ya da onaylı örnek alın.
Gürcistan makamlarına sunulan yabancı belgeler
PSDA'nın doğum tesciline ilişkin açıklamasına göre, kimlik belgeleri hariç olmak üzere yurt dışında düzenlenen veya onaylanan belgeler usulüne uygun apostil ya da tasdik taşımalı ve Gürcistan hukukuna göre noter onaylı tercümeyle sunulmalıdır. Bu kural yabancı evlilik belgeleri, mahkeme kararları ve dosyadaki diğer kanıtlar için önem taşıyabilir. Tercüme tek başına yabancı kamu belgesinin gerçekliğini doğrulamaz.
İşlem yaptırmadan önce bir antlaşmanın veya özel belge kategorisinin genel şartı değiştirip değiştirmediğini, tercüme dilini ve apostil/tasdiğin asıl belgeye mi yoksa kabul edilen onaylı örneğe mi konması gerektiğini PSDA'ya sorun. Sıra, belgeye ve alıcı makama bağlıdır. Yabancı noter mührü, apostil ve Gürcistan'da noter onaylı tercüme birbirinden farklı aşamalardır.
Gürcistan doğum belgesini yurt dışında kullanmak
PSDA, Gürcistan'da düzenlenen ve yurt dışında kullanılacak belgelerin varış ülkesine göre apostil veya tasdik gerektirdiğini belirtir. Alıcı ülke 5 Ekim 1961 tarihli Lahey Apostil Sözleşmesi'ne tarafsa ve sözleşme belgeye uygulanıyorsa genellikle apostil yolu kullanılır. Alıcı ülke taraf değilse Gürcistan tasdik prosedürü gerekebilir.
PSDA tasdiki iki aşamalı olarak açıklar: ilk aşamayı Ajans yürütür, ikinci aşamada Gürcistan Dışişleri Bakanlığının Konsolosluk Dairesi tasdik mührünü doğrular. Resmî açıklamaya göre bundan sonra alıcı ülkenin diplomatik veya konsolosluk temsilciliğinden ek tasdik de gerekebilir. Randevu almadan önce varış ülkesinin resmî talimatlarını kontrol edin; antlaşmalar ve belge türü işlemi değiştirebilir.
Tercüme ve tasdik sırasını önceden doğrulayın
PSDA İngilizce, İtalyanca, Fransızca, İspanyolca, Yunanca, Rusça, Almanca ve Türkçe tercüme sunar. Hizmet, idari makamca düzenlenen bazı tercümelerin apostil/tasdik işlemlerini de kapsar. Diğer diller için dışarıdan bir tercüman veya varış makamının kabul ettiği tercüman gerekebilir.
Tercümeyi sipariş etmeden önce alıcı makama önce asıl belgenin apostillenip sonra mı tercüme edileceğini, Gürcistan'da onaylanan tercümenin yeterli olup olmadığını ya da varış ülkesinde yeminli/onaylı tercüme gerekip gerekmediğini sorun. Bazı makamlar tercümanın imzasını ayrıca tasdik eder. Asıl belgedeki apostil ayrı tercümeyi otomatik olarak tasdik etmez; her özel tercüme de apostillenemez.
Apostil ve tercüme için yayımlanmış ücretler
Kontrol tarihinde PSDA bir belgenin apostil/tasdik işlemi için şu ücretleri yayımlıyordu: sekizinci iş gününde 30 GEL, dördüncü iş gününde 60 GEL, ikinci iş gününde 120 GEL veya aynı gün 150 GEL. Yabancı dile tercüme ücreti bir sayfa veya bir sayfaya kadar 30 GEL olarak listelenmiştir.
Bunlar yayımlanmış resmî tarifelerdir ancak değişebilir ve tüm özel ya da uzaktan başvuru yollarını kapsamayabilir. Ödeme öncesinde güncel fiyatı, belgenin uygunluğunu, sayfa hesabını ve teslim yöntemini doğrudan PSDA'dan teyit edin. Ajansın doğum tescili sayfasında olağan kayıt ücretsiz gösterilir; bu, özel IVF prosedüründe ücret öngörülmesini otomatik olarak ortadan kaldırmaz.
Apostilin kanıtladığı hususlar ve ayrı çıkış meselesi
Apostil veya tasdik, resmî imzanın gerçekliğini, imzalayanın yetkisini ve gerektiğinde mühür ya da damgayı doğrular. Kaydedilen bilgilerin doğru olduğunu tasdik etmez, başka ülke hukukuna göre ebeveynliğe karar vermez ve ebeveynliğin tanınmasını, vatandaşlığı, pasaportu veya seyahat iznini otomatik olarak sağlamaz. Ek hukuki sonuçları ve belgeleri varış makamı belirler.
Ayrı bir Gürcistan çıkış kuralı da vardır: Yabancıların Hukuki Statüsü Hakkındaki Kanun'un 49¹. maddesine göre Gürcistan'da IVF/taşıyıcı annelik yoluyla doğan çocuk, doğum kaydında her iki ebeveynin bilgileri yer alıyorsa ülkeden ayrılabilir. Bunu ayrı ve acil bir konu olarak ele alın. Bu rehber pasaport, vatandaşlık, vize veya tam çıkış/yeniden giriş dosyasını kapsamaz. Seyahatten önce yetkili Gürcistan makamından ve varış ülkesinin konsolosluğundan teyit alın.
Uygulama kontrol listesi
Embriyo oluşturulmadan önce, olaya özgü sözleşmenin gereken kamu noterlik işlemi biçiminde yapıldığını ve tarafların ve ebeveyn kayıt yolunun doğru olduğunu doğrulayın. Amaçlanan ebeveynler bir çift sayılıyorsa en az bir yıllık evlilik veya birlikte yaşama koşulunu kontrol edin; birlikte yaşamaya dayanılıyorsa notere sunulacak kanıtları hazırlayın. Klinik belgesi implantasyon tarihini belirtmeli, implantasyon sırasında ve en geç bir sonraki iş günü düzenlenmeli ve gerekli nitelikli elektronik imza/mühür taşımalıdır. Her iki ebeveynin de tescil başvurusu yapması gerekip gerekmediğini ayrıca doğrulayın. 442/2019 sayılı değişiklik, ebeveynlerden biri doğumdan önce ölmüşse veya destek alan kişi olarak tanınmışsa sınırlı bir istisna öngörür; buna dayanmadan önce güncel birleştirilmiş metni kontrol edin.
Embriyo oluşturulduktan sonra dondurulmuşsa ve implantasyona kadar 10 yıldan fazla geçmiyorsa sözleşmenin implantasyondan önce yapılmasına izin veren istisnanın uygulanıp uygulanmadığını kontrol edin. Dondurma işleminden önce hazırlanmış ve ebeveyn olarak kaydedilecek çifti belirten belgeyi de alın. Tedaviden önce güncel belge listesini ve olası ücretleri PSDA ve Gürcü hukuk danışmanıyla doğrulayın.
Tıbbi doğum belgesinin sunulmasından itibaren geçerli yedi takvim günlük süre içinde tüm dosyayı sunun ve teyit edilen ücreti ödeyin. Tarihli kanıtları saklayın. Belgeler veya ücret gecikirse değişiklik, 19(7). madde atfı saklı kalmak üzere, istenen ebeveyn bilgileriyle kaydın reddedilmesini öngörür; bu atıf doğrulanmalıdır. Süre dolmuş olabilirse derhal PSDA ve Gürcü hukuk danışmanına başvurun.
Belge düzenlendiğinde çeviri veya tasdikten önce temel kaydı ve belgeyi kontrol edin. Hata varsa veya ebeveynlerden biri eksikse yazılı karar isteyin ve konunun düzeltme, ekleme, sonraki bir hukuki olaya dayalı değişiklik veya ebeveynlik uyuşmazlığı olup olmadığını belirleyin. Belgeyi yurt dışında kullanmadan önce alıcı makamdan asıl belge, apostil/legalizasyon, çeviri sırası, ebeveynliğin tanınması ve ayrı seyahat belgeleri hakkında bilgi alın. Gürcistan’da kullanılacak yabancı belge için Gürcistan’ın tasdik ve noter onaylı çeviri şartlarını önceden doğrulayın.
Kaynaklar, sınırlar ve inceleme durumu
Medeni Hâl İşlemleri Kanunu'nun güncel konsolide metni Gürcüce olarak kamuya açıktır. 18 sayılı Bakanlık Kararı'nın kamuya açık sayfası ilk metni ve değişiklik geçmişini gösterir; güncel ve konsolide tek bir İngilizce metin sunmaz. İlgili 2020 değişikliği ayrıca incelenmiştir. Bu nedenle IVF için özel süre ve geç ya da eksik başvurunun sonuçları işlem yapılmadan önce yürürlükteki Gürcüce metinden doğrulanmalıdır.
Somut olayda kullanılmadan önce Gürcistan hukuku uzmanı 18 sayılı Kararın güncel metnini ve uygulamasını, sözleşmeyi ve ebeveynlerin kayda geçirilme yolunu, ücretleri ve varış ülkesinin tercüme ve tanıma şartlarını doğrulamalıdır.
Resmî kaynaklar
Resmî Gürcistan mevzuatı veya kamu kurumu rehberi. 18 sayılı Karar sayfası güncel konsolide metin değildir.
- Law of Georgia on Civil Status Acts (current consolidated Georgian text)
- Public Service Development Agency: Registration of birth
- Minister of Justice Order No. 18: Rules for Registration of Civil Status Acts (public original text and amendment history)
- Minister of Justice Order No. 541 of 18 May 2020 amending Order No. 18 (official Georgian text)
- Minister of Justice Order No. 442 of 8 September 2019 amending Order No. 18 (official Georgian text)
- Minister of Justice Order No. 598 of 25 August 2020 amending Order No. 18 (official Georgian text)
- Law of Georgia on Health Care, Article 143 (current consolidated English text)
- Public Service Development Agency: Amendments, corrections and additions in civil-status acts
- Public Service Development Agency: Apostille and legalization
- Law of Georgia on the Legal Status of Aliens and Stateless Persons, Article 49¹ (current consolidated English text)
