Singapur · Klinikler, ajanslar, sözleşmeler ve ödemeler

Koyu bir masa üzerinde boş sözleşme sayfaları, hesap makinesi, kalem, klasörler ve dizüstü bilgisayar; belge ve ödeme incelemesini simgeler.

Singapur’da taşıyıcı annelik: klinikler, ajanslar, sözleşmeler ve ödemeler

Kısa cevap: hizmeti, sözleşmeyi ve çocuğun hukuki statüsünü ayırın

Singapur’daki en açık güncel kural, lisanslı yardımcı üreme hizmeti sağlayıcılarına yöneliktir; her özel sözleşme için genel bir düzenleme değildir. Healthcare Services (Assisted Reproduction Service) Regulations 2023 düzenlemesinin 36(a) maddesi, lisans sahibinin çocuğu evlatlık vermeyi amaçlayan bir kadının bedenine embriyo transfer etmesini yasaklar. Tarafların sözleşme imzalaması veya ödemeye “masraf iadesi” demesi, kliniğin işlemi sıradan IVF olarak sunmasını meşru kılmaz. Bu, 24 Ekim 2026 itibarıyla başlangıç noktasıdır.

Bu kural tek başına her ajans hizmetinin, yurt dışı ödemesinin veya yabancı taşıyıcı annelik sözleşmesinin Singapur hukukunda uygulanabilir olup olmadığını çözmez. Sağlayıcının rolü, tedavi ve ödeme yeri, ödemenin sonraki evlat edinmeyle bağlantısı, ebeveyn adaylarının statüsü, doğum ülkesinin hukuku ve soybağı ile göç işlemleri önemlidir. Para ödemeden önce her konuyu ayrı değerlendirin.

Klinikler ve lisanslı ART sağlayıcıları: açık kısıtlama

36(a) açıktır: lisans sahibi, çocuğu evlatlık vermeyi amaçlayan bir kadına embriyo transfer edemez. Tipik bir taşıyıcı annelik düzenlemesinde bu amaç temel unsurdur; belgelerde farklı kelimeler kullanmak hukuki sonucu değiştirmez. Kural, lisanslı sağlayıcının davranışını sınırlar; tek başına her özel sözleşmeyi veya ebeveyn adaylarının her eylemini suç saymaz.

İşlemden önce güncel Assisted Reproduction Service lisansını ve onaylı hizmetleri/tesisleri doğrulayın. Lisans, 36. maddeye istisna değildir. Kliniğe yazılı olarak protokolün çocuğu evlatlık vermeyi amaçlayan bir kadına embriyo transferini içerip içermediğini sorun. İçeriyorsa danışmanın güvencesine veya “taşıyıcı annelik değildir” hükmüne güvenmeyin; ödeme yapmadan önce bağımsız Singapur hukuk görüşü alın. Yurt dışındaki klinik de kendi ülkesinin hukukuna uymalıdır.

Ajanslar ve aracılar: gerçek görevleri belirleyin

“Taşıyıcı annelik ajansı”, “koordinatör” veya “danışman” etiketi faaliyetin hukuka uygun ya da aykırı olduğunu tek başına göstermez. Taşıyıcıyı kimin bulduğunu, tıbbi hizmeti kimin sunduğunu, embriyo transferini kimin düzenlediğini, parayı kimin tuttuğunu, sigortayı ve sözleşmeleri kimin yaptığını, hukuki danışmanlığı kimin verdiğini ve olası evlat edinmeyi kimin yürüttüğünü belirleyin.

Yardımcı üreme lisansı, hukuki hizmet sunma veya evlat edinme ajansı olarak çalışma yetkisiyle aynı değildir. Bir kuruluş Singapur’da evlat edinmeyi düzenliyor veya buna bağlı hizmet veriyorsa Adoption of Children Act 2022 rolüne ve ödemelerine uygulanabilir. Yabancı aracı için kuruluş ülkesinin ve faaliyet gösterdiği her ülkenin hukukunu inceleyin. Tüzel kişi adı, gerekli lisanslar, alt yükleniciler, ödeme alıcıları, çıkar çatışmaları ve yazılı hizmet kapsamını isteyin. Kayıtlı olmak tüm programın hukuka uygun olduğunu garanti etmez.

Taşıyıcı annelik sözleşmesi Singapur’da uygulanabilir mi?

İmzalı sözleşme, Singapur mahkemesinin ifayı zorlayacağını garanti etmez. Singapur’da bu sözleşmeleri otomatik olarak geçerli kılan genel bir yasal rejim yoktur. UKM v Attorney-General [2018] SGHCF 18 kararında Yüksek Mahkeme yabancı bir sözleşmeyi hizmet sözleşmesi olarak ele almış, ancak sözleşme ihlali davasının Singapur’da başarılı olup olmayacağı sorusunu açık bırakmıştır.

Çocuğun teslimi, ebeveynlik statüsünden vazgeçme, evlat edinmeye rıza, tıbbi işlem veya gelecekteki haklardan feragat hükümleri özellikle hassastır. Soybağı, evlat edinme ve çocuğun esenliği yalnızca özel sözleşme metniyle belirlenmez. Uygulanacak hukuk, mahkeme, kamu düzeni, bilgilendirilmiş rıza ve doğum ülkesi hukuku önem taşıyabilir. İmzadan önce ebeveyn adayları ve taşıyıcı için bağımsız avukatlara inceleme yaptırın. “Kesin uygulanabilirlik” vaadi hukuki görüş değil, uyarı işaretidir.

Ödemeler: Adoption of Children Act 2022 analizi değiştirir

Yurt dışında doğan bir çocuğun sonradan Singapur’da evlat edinilmesi mümkünse, para transferinden önce ödemeleri yürürlükteki Adoption of Children Act 2022 kapsamında inceleyin. 53. madde, evlat edinme veya bağlantılı hizmet karşılığındaki ödemeleri; aracı üzerinden doğrudan ya da dolaylı yapılan ve başvuru öncesinde veya sonrasında kararlaştırılan ödemeler dahil, kapsar. Ödeme ve anlaşma, mahkeme onayı olmadıkça veya ilgili evlat edinme başvurusu geri çekilmedikçe/geçersiz sayılmadıkça hükümsüz ve icra edilemezdir. Onay başvurusu, evlat edinme başvurusu yapılırken sunulmalıdır. 50. madde, Kanun şartlarına tabi olarak 6. Bölüme ülke dışı etki verir. Bu hükümler, yurt dışındaki her taşıyıcı annelik ödemesini otomatik olarak kapsamaz: somut olayda ödemenin kanundaki amacının ve Singapur’da evlat edinme ya da evlat edinmeyle bağlantılı bir hizmetle ilişkisinin ortaya konması gerekir. Önemli açıklama: 53. madde, tek veya ortak evlat edinme başvuru sahibinin başka bir kişiye yaptığı ya da yapmayı kabul ettiği veya başka bir kişiden aldığı ya da almayı kabul ettiği ödemeleri kapsar. 15 Ekim 2024’ten önce, o gün veya sonra yapılan ya da kararlaştırılan ödemeler de açıkça dahildir.

  1. madde evlat edinme ajanslarının ilgili ödemeleri ayrıntılı biçimde yayımlamasını ve listelenmeyen ödemeleri talep etmemesini gerektirir. 55. madde, izin verilen kategoriler veya Guardian-in-Adoption onayı dışında Singapur’daki evlat edinme ya da bağlantılı hizmet karşılığında ödeme yapılmasını yasaklar. İzinli kategoriler bazı ajans ücretleri, gerekli bakım ve tıbbi giderler, çocuğun geçimi, bazı değerlendirmeler, fiziksel velayetin devri için seyahat ve bazı göç, doğum kaydı veya evlat edinme başvuru masraflarını içerir. Bu, taşıyıcıya ödeme için genel izin değildir.

Ödemenin hukuki niteliği adından değil, gerçek amacından ve yükümlülüklerden doğar. Çocuğun teslimine bağlı ödeme “masraf iadesi” diye adlandırılsa da risk devam eder. Kontrolden kaçmak için ödemeleri bölmeyin veya aracı üzerinden yönlendirmeyin. Her ödemenin alıcısı, amacı, zamanı ve koşulları hakkında hukuki görüş alın. 55. maddenin ihlali suçtur; ilk mahkûmiyette 10.000 Singapur dolarına kadar para cezası, 3 yıla kadar hapis veya her ikisi uygulanabilir; sonraki mahkûmiyetlerde üst sınırlar daha yüksektir. 53. madde uyarınca mahkeme onayı, 54. maddedeki ayrı listeleme yükümlülüklerini veya 55. maddedeki izin verilen amaç ve onay şartlarını tek başına karşılamaz.

UKM v Attorney-General neye karar verdi, neye vermedi?

UKM v Attorney-General davasında Singapur vatandaşı ABD’de gestasyonel taşıyıcı annelik düzenlemişti. Kararda toplam maliyet yaklaşık 200.000 ABD doları, taşıyıcıya yapılan ödeme ise 25.000 ABD doları olarak belirtilir. Sözleşme bu tutarı masraf iadesi olarak adlandırsa da mahkeme gerçek yükümlülükleri ve ödeme zamanlamasını inceledi. Önemli bir bakiye doğum ve çocuğun tesliminden sonra ödeneceği için ödemenin en azından kısmen evlat edinmeyle bağlantılı olduğuna karar verdi. O tarihteki evlat edinme hukuku uyarınca ödeme ilk bakışta kısıtlamaya tabiydi.

Mahkeme, çocuğu evlat edinme ve esenliğini gözetme yönündeki samimi amaç da dahil olmak üzere somut davadaki delillere dayanarak ödemeyi onayladı; ayrıca işlemin çocuğun esenliğine zarar verdiğini veya zarar verme olasılığının bulunduğunu gösteren delil olmadığını belirtti. O tarihteki materyallerden taşıyıcı annelik politikasının açıkça belirlenemediğini de söyledi. Bu karar ticari taşıyıcı anneliğe genel izin, her ödemeye onay veya sözleşmenin uygulanabilir olduğuna dair hüküm değildir. 2018 kararı önceki yasayı uyguladı; 2022 Yasası ayrıca değerlendirilmelidir.

Soybağı, evlat edinme, vatandaşlık ve seyahat ayrı konulardır

Status of Children (Assisted Reproduction Technology) Act 2013, 1 Ekim 2014 veya sonrasında doğan bir çocuğa, çocuk Singapur’da doğmuşsa ya da belirtilen bir kişi doğum tarihinde Singapur’da ikametgâh sahibi ise uygulanabilir. Singapur vatandaşı için aksi kanıtlanmadıkça Singapur ikametgâhı varsayılır. 6. madde, yasal istisnalar saklı kalmak üzere, döllenme işlemi Singapur’da veya başka yerde yapılmış olsa da çocuğu doğuran kadını doğumdan itibaren anne sayar. Diğer hükümler babalık ve özel durumları düzenler. Genetik bağ veya yabancı doğum belgesi, Singapur’da soybağını tek başına garanti etmez. Bu kişiler arasında gebelik taşıyan kadın, döllenme işlemi sırasındaki varsa eşi, o tarihteki fiilî partneri, spermi veya yumurtası kullanılan kişi ya da işleme rıza gösteren kişi bulunur.

Evlat edinme ayrı bir mahkeme sürecidir. MSF’nin 2022 Yasası açıklamasına göre Hükümet, ART veya taşıyıcı annelik yoluyla çocuk sahibi olup ardından evlat edinmeyi desteklemez; ayrıca planlı tek ebeveynliği teşvik etmez ve evlat edinme yoluyla eşcinsel aile birimlerinin kurulmasını desteklemez. Doğurganlık sorunu olan evli bir kadın ve erkek, düzenlemenin hukuka aykırı olmadığı bir ülkede yapılmış olması şartıyla, yurt dışında taşıyıcı annelikle doğan çocuğu evlat edinebilir. Bu bir garanti değildir; değerlendirme, ikamet, rıza ve çocuk esenliği şartları geçerlidir. SCARTA vatandaşlığı kendiliğinden belirlemez. Soybağı, evlat edinme, oturum, pasaport ve çıkış işlemlerini ayrı doğrulayın. MSF’nin 2019 açıklaması ayrıca çiftin çocuk sahibi olamadığının tıbbi değerlendirmeyle doğrulanmasını ister ve her başvurunun ayrı ayrı inceleneceğini belirtir.

UKM, SCARTA yürürlüğe girmeden önce doğan bir çocukla ilgiliydi ve Kanunun sonraki taşıyıcı annelik olaylarına nasıl uygulanacağını karara bağlamadı; konu somut olgulara göre incelenmelidir.

İlk ödemeden önce kontrol listesi

Bu liste, belirli bir hukuk görüşünün yerine geçmez; devam etme veya durma kararı içindir.

  • Singapur’da klinik veya embriyo transferi: 36(a), çocuğu evlatlık vermeyi amaçlayan kadına embriyo transferini yasaklar. Sağlayıcı ve yeri doğrulayın; kural uygulanıyorsa durun.
  • Ajans veya koordinatör: hukuki durum gerçek görevler, ülkeler ve lisanslara bağlıdır. Tüzel kişi, yazılı hizmet kapsamı, ödeme alıcıları ve kuralları isteyin.
  • Teslim veya evlat edinmeye bağlı ödeme: 53–55. maddeler, yasal şartlar veya onay yoksa ödemeyi hükümsüz, icra edilemez ya da yasak kılabilir. Singapur’da evlat edinme hukuku avukatı incelemeden ödeme yapmayın.
  • Yurt dışı programı ve dönüş: yabancı hukuk, Singapur soybağı, evlat edinme, göç ve vatandaşlık farklı konulardır. Embriyo transferinden önce danışmanlık alın.

Sözleşme, belgeler ve uyarı işaretleri

Sözleşme tarafları, hukuki ehliyeti, hizmetleri, sorumluları, uygulanacak hukuku ve uyuşmazlık forumunu belirtmelidir. Klinik, ajans, sigorta, avukat, donör ve taşıyıcı giderlerini ayırın. Her tutar için para birimi, alıcı, fatura, ödeme koşulu ve iade kuralı yazılsın. İptal, başarısız transfer, düşük, ölü doğum, çoğul gebelik, komplikasyon, iflas, hukuk değişikliği ve belge gecikmeleri düzenlensin. Ödemeyi çocuğun teslimine veya haklardan vazgeçmeye bağlamayın.

Klinik lisansını, ajans ve ödeme alıcılarını, tam sözleşmeyi, sigortayı, emanet hesabını ve taşıyıcının bağımsız avukatını doğrulayın. Doğum ve tedavi ülkesinde yerel görüş alın. Singapur soybağı, evlat edinme, vatandaşlık veya pasaport garantisi; açıklanmayan ödemeler; ayrıntısız bütçe; imza baskısı; doğrulanamayan lisans; sahte belge veya ödeme amacını gizleme önerisi varsa durun. Emanet hesabı hukuka aykırı amacı düzeltmez; UKM başka bir ödeme için garanti değildir.

Her ödeme için nesnel serbest bırakma koşullarını, gerekli kanıtları ve süreleri de belirleyin; çoğul gebelik ve taşıyıcının programa devam edememesi durumlarını açıkça düzenleyin. Yetkili tesisleri, alt yüklenicileri ve taşıyıcının rızasının bilgilendirilmiş ve baskıdan uzak olup olmadığını doğrulayın. Her ilgili ülke için doğum kaydı, evlat edinme, göç, seyahat ve vatandaşlık adımlarını ayrı ayrı planlayın. Birisi yurt dışı programının Singapur hukukunu otomatik olarak devre dışı bıraktığını söylerse, belgeler çelişirse, lisanslar doğrulanamazsa veya yüksek tutarlı son ödeme çocuğun teslimine bağlanırsa durun.

Ayrıca bilgilendirilmiş tıbbi rıza, gizlilik ve sağlık/genetik verilerinin hukuka uygun işlenmesini düzenleyin.

Ebeveyn adayları için daha güvenli sıra

  1. Ülkeleri, tarafları, kliniği, ajansı, taşıyıcıyı, gamet kaynaklarını, hizmetleri, tüm ödemeleri ve doğum sonrası adımları yazın.
  2. Tedavi ve doğum ülkesinde bağımsız avukattan lisans, sözleşme, rıza, soybağı ve ödeme konusunda yazılı görüş alın.
  3. İlk ödeme veya embriyo transferinden önce Singapur’da 36. madde, 2022 ödeme kuralları, SCARTA, evlat edinme, kamu politikası, göç ve vatandaşlık hakkında görüş alın.
  4. Sözleşme ve ödeme planını düzeltin: her tutarın belirli alıcısı, belgeli amacı, ödeme koşulu ve iade kuralı olmalı.
  5. Lisans, sözleşme, sigorta, tıbbi plan ve belge yolu doğrulanmadan ilerlemeyin. Sözleşme, fatura, makbuz, rıza ve tıbbi kayıtları saklayın.
  6. Koşullar değişirse embriyo transferinden ve doğumdan önce hukuku yeniden kontrol edin; buna ebeveyn adaylarının ilişkisi veya ikametgâhı, taşıyıcının rızası, ödeme yapısı ya da hedef ülkenin kuralları dahildir.

Singapur’daki lisanslı sağlayıcı kısıtlaması açıktır; yurt dışı programı otomatik olarak onaylanmış sayılmaz ve sözleşme ödemeleri veya soybağını tek başına çözmez.

Kaynaklar ve mevzuat

  1. Healthcare Services (Assisted Reproduction Service) Regulations 2023 — regulation 36(a)
  2. HCSA: Assisted Reproduction Service licensing page (updated 26 March 2026)
  3. Adoption of Children Act 2022 — current consolidated text
  4. MSF: Opening Speech at the Second Reading of the Adoption of Children Bill (10 May 2022)
  5. UKM v Attorney-General [2018] SGHCF 18
  6. MSF: Update on the Ministry’s position on commercial for-profit surrogacy (2019)
  7. Status of Children (Assisted Reproduction Technology) Act 2013

Son güncelleme:

Yazar: Khachatrian Razmik, LL.M.

Taşıyıcı annelik ve soybağı alanında uluslararası hukuki hizmetler — Lex Agency'nin LEX SURROGACY projesi · Yazar profili · Editoryal standartlar